Sözlük
Cerrahi Önlük Nedir? Yıkanabilir ve Tek Kullanımlık Önlük Ayrımı
Cerrahi önlük, ameliyatı yapan cerrah ve ekibin girişim boyunca giydiği, giyeni kan, vücut sıvısı ve partikül temasından koruyan steril tekstil ürünüdür. Dokusuz yüzeyden üretilen tek kullanımlık ve dokuma kumaştan üretilen yıkanabilir (reusable) olmak üzere iki ana sınıfa ayrılır. Önlük tek başına sterilizasyon sağlamaz; steril saha kurulduktan sonra giyilir ve eldiven, önlüğün manşetini örtecek şekilde takılır.
İçindekiler
- Cerrahi Önlük Nedir ve Cerrahi Örtüden Farkı Nedir?
- Tek Kullanımlık ve Yıkanabilir Cerrahi Önlük Arasındaki Fark
- Cerrahi Önlük Teknik Özellikleri: Elyaf, Gramaj ve Bariyer Katmanı
- Cerrahi Önlük Hangi Ortamlarda ve Nasıl Kullanılır?
Cerrahi Önlük Nedir ve Cerrahi Örtüden Farkı Nedir?
Cerrahi önlük giyeni korur; cerrahi örtü ise hastayı ve ameliyat sahasını örter. Yani biri kişisel bariyer, diğeri saha bariyeridir ve ikisi aynı steril set içinde birlikte kullanılır. Bu yüzden bir bohça değerlendirilirken önlük adedi ile örtü ölçüsü ayrı ayrı okunur.
Önlüğün koruma düzeyi kumaşın kendisinden değil, sıvı bariyeri katmanından ve EN 13795 performans seviyesinden gelir.
Tek Kullanımlık ve Yıkanabilir Cerrahi Önlük Arasındaki Fark
- Tek kullanımlık: SMS/PP gibi dokusuz (nonwoven) yüzeyden üretilir, steril pakette gelir, tek girişim sonrası imha edilir.
- Yıkanabilir: Dokuma polyester-pamuk kumaştan üretilir, yıkanıp otoklavlandıktan sonra tekrar kullanılır; yıkama döngüsü sayısı bariyer ömrünü belirler.
Seçim; girişim süresi ve sıvı yükü, kurumun yıkama/sterilizasyon altyapısı, döngü maliyeti ve atık yönetimiyle yapılır. Box önlüğü yıkanabilir modellerin yaygın adıdır; renkli cerrahi önlük ise aynı ürünün beden/bölüm ayrımı için renklendirilmiş hâlidir.
Cerrahi Önlük Teknik Özellikleri: Elyaf, Gramaj ve Bariyer Katmanı
| Özellik | Tipik Değer |
|---|---|
| Elyaf (yıkanabilir) | %50-65 polyester – %35-50 pamuk |
| Elyaf (tek kullanımlık) | SMS / PP dokusuz katman |
| Gramaj | Yıkanabilir 190-260 gr/m², tek kullanımlık 35-70 gr/m² |
| İplik numarası | Ne 20/1 – Ne 30/1 |
| Bariyer | Sıvı itici apre veya laminasyon; EN 13795 standart/yüksek performans |
| Bakım | 60-71 °C yıkama, 121-134 °C otoklav |
Dikiş sıklığı, ön kol ve göğüs takviyesi, manşet tipi (örme veya lastikli) ile beden ölçüsü koruma konforunu belirleyen diğer değerlerdir.
Cerrahi Önlük Hangi Ortamlarda ve Nasıl Kullanılır?
Ameliyathane, doğum salonu, poliklinik-muayene, diş ve veteriner klinikleri ile laboratuvarlarda kullanılır. Giyim sırasında steril alan kurallarına uyulur: önlük steril ambalajından alınır, bağları arkadan bağlanır ve eldiven manşetin üzerine giyilir.
- Steril set içinde önlük, örtü ve kompreslerle birlikte konumlanır.
- Adet ve ölçü, girişim türüne ve ekibe göre değişir.
Dört box önlüğü, kompresler ve çift kat bohça örtüsünü bir arada sunan Cerrahi Bohça Seti (17 Parça) (BGR008) bu kurgunun tipik bir örneğidir; set içeriği kuruma göre belirlenir. Farklı beden ve takviye seçenekleri için box önlüğü modelleri sayfasına bakabilirsiniz.